Menu
GasTerra's visie

GasTerra's visie

Europa heeft ervoor gekozen de energiemarkt te liberaliseren om de keuzevrijheid voor consumenten te vergroten en de concurrentie te bevorderen. Inherent aan vrijemarktwerking is dat de rol van commerciële marktpartijen zoals GasTerra beperkt is voor wat betreft de zekerheid van levering. Het zijn de Transition System Operators (TSO's) die hiervoor moeten zorgen. De gasgebruikers zelf zijn verantwoordelijk voor de voorzieningszekerheid; de rol van GasTerra gaat niet verder dan het naleven van contracten.

Zekerheid van levering

Uiteraard neemt GasTerra zijn verantwoordelijkheid wat betreft leveringszekerheid door te allen tijde overeengekomen contracten na te komen. Daarnaast geven we hier invulling aan door nu al in te spelen op een verwachte duidelijke productieafname van laagcalorisch gas uit het Groningenveld na 2020. 

GasTerra verwacht verder dat marktpartijen in grote mate in staat zijn om een betrouwbare levering te garanderen. Wereldwijd is er voldoende gas, en met LNG is de diversiteit van het aanbod toegenomen, net als de flexibiliteit. Verder wordt er in Europa veel gedaan om de handel over de grenzen te stimuleren. Afspraken over onder meer transport, balancering en gaskwaliteit moeten handelsbarrières zoveel mogelijk wegnemen. Dat vergroot de leveringszekerheid. Dit komt tot uiting in de waardering van bergingen, die op dit moment laag is. Hierdoor zijn investeringen in bergingen op dit moment niet interessant, terwijl deze op langere termijn wellicht wel nodig zijn. GasTerra is van mening dat prijssignalen het enig juiste instrument zijn om marktpartijen tijdig te laten investeren.

In de keten

Wij kopen en verkopen gas en daaraan gerelateerde diensten. Daarbij hebben we te maken met verschillende nationale en internationale partijen. Uiteraard met producenten, leveranciers en klanten, maar bijvoorbeeld ook met netbeheerders voor het transport van het gas, markttoezichthouders en politiek en bestuur die verantwoordelijk zijn voor (controle van) wet- en regelgeving. In de keten valt het handelsgedeelte binnen GasTerra's verantwoordelijkheden. Daarnaast hebben wij de publieke taak om invulling te geven aan delen van de Gaswet. Hoewel ketenbeheer formeel niet onder de verantwoordelijkheid van GasTerra valt, proberen we op dit vlak wel invloed uit te oefenen. Daarbij richten we ons primair op het gebruik van ons product, omdat we het uitermate belangrijk vinden dat gas efficiënt wordt toegepast. In dit kader hebben wij diverse initiatieven gesteund die het doelmatig gebruik van gas bevorderen. Daarnaast helpen wij onze klanten bij het oplossen van energievraagstukken. Upstream doet GasTerra vooral zaken met Nederlandse gasproducenten, die onder meer aan strenge eisen op het gebied van milieu en goed werkgeverschap moeten voldoen. GasTerra stimuleert de productie van dit Nederlandse gas door de contractcondities waar mogelijk af te stemmen op de behoefte van de producenten. Hiermee geven wij gericht invulling aan onze maatschappelijke verantwoordelijkheid. Dit zullen wij blijven doen in de overgangsperiode naar een duurzame energievoorziening.

assured
Zekerheid van levering

Zekerheid van levering

Europa heeft ervoor gekozen de energiemarkt te liberaliseren. Hiermee zijn gasverbruikers zelf verantwoordelijk geworden voor voorzieningszekerheid en is de rol van GasTerra hierin beperkt tot het naleven van contracten. Onze stakeholders gaven aan dit een belangrijk thema te vinden voor GasTerra. Vanzelfsprekend komt GasTerra te allen tijde overeengekomen contracten na. Om dit te kunnen realiseren maken we onder meer gebruik van nauwkeurige analyses van temperatuurdata en de vraag. Op basis van de correlatie schatten we de verwachte afname in, net als de beschikbare middelen op het gebied van productie, infrastructuur en transport. Hierbij nemen we reële risico’s mee en hanteren we altijd een marge.

Daarnaast is GasTerra transparant over de (on)mogelijkheden van levering. Zo ook wat betreft de verwachte duidelijke afname van L-gas-productie uit het Groningenveld na 2020.

Afname L-gas-productie

Het gas uit het Groningenveld bevat relatief veel stikstof in vergelijking met gas uit andere velden. Hierdoor heeft het Groningen-gas een lagere verbrandingswaarde (L-gas). Toen het Groningenveld werd gevonden, werden alle gastoestellen in Nederland hierop afgestemd. Later werden kleinere aardgasvelden ontdekt die gas met een hogere verbrandingswaarde bleken te bevatten: het zogenaamde hoogcalorisch gas (H-gas). Om dit gas geschikt te maken voor de op L-gas afgestemde gastoestellen, wordt in hiervoor gebouwde installaties stikstof bijgemengd. Ook in delen van Duitsland, België en Frankrijk wordt L-gas uit Nederland gebruikt. Daar zijn de nieuwe toestellen al sinds 1996 geschikt voor zowel gebruik van L-gas als van H-gas.

Na tientallen jaren van groeiende en stabiele productie, zal het productievolume uit het Groningenveld naar verwachting na 2020 duidelijk teruglopen. Ook met de inzet van de bestaande stikstofinstallaties kunnen naar verwachting vanaf 2020 niet meer alle bestaande gebruikers van L-gas worden voorzien. Dat betekent dat de bestaande L-gasgebruikers op termijn moeten overgaan op H-gas. Uit onderzoek van het Energy Delta Gas Research consortium (EDGaR) is gebleken dat ombouw in Nederland niet eerder dan in 2030 noodzakelijk is. Omdat op korte termijn nieuwe toestellen in Nederland ook geschikt moeten zijn voor H-gas, zal tegen die tijd het grootste deel van de gastoestellen daarvoor geschikt zijn.

Ombouw L-gas naar H-gas

De overgang van L-gas naar H-gas zal daarom in het buitenland moeten gaan beginnen. Vanwege de langlopende bestaande contracten eerst in Duitsland (vanaf 2020) en later in België en Frankrijk (vanaf 2024). GasTerra ziet het als zijn verantwoordelijkheid om zowel klanten als andere direct betrokkenen hier tijdig over in te lichten en bij te begeleiden om tekorten van L-gas te voorkomen. GasTerra, GTS en het ministerie van Economische Zaken hebben deze boodschap in 2013 dan ook breed onder de aandacht gebracht bij de buitenlandse klanten, netbeheerders, ministeries en regulators. Duitsland heeft het begin van het ombouwplan inmiddels verwerkt in het Netzentwicklungsplan Gas en gaat nu uit van een geleidelijke afbouw van L-gas uit Nederland tussen 2020 en 2030. Ook in België en Frankrijk is de boodschap overgekomen, maar gezien de planningshorizon van de netbeheerders van tien jaar, valt de ombouw tussen 2024 en 2030 hier nog buiten de concrete en openbare plannen. Wel wordt de overgang naar H-gas daar ook al voorbereid.

De timing van de overgang van de Nederlandse L-gasgebruikers naar H-gas na 2030 zal in de loop van de jaren '20 nader moeten worden bepaald. Dit is afhankelijk van de ontwikkelingen van de vraag naar aardgas (met name in de gebouwde omgeving), de resterende productie van het Groningenveld en de mogelijkheid tot inzet van stikstofinstallaties.

Voorzieningszekerheid

Door de liberalisering is voorzieningszekerheid de verantwoordelijkheid van de markt. GasTerra draagt hier als belangrijke marktpartij aan bij door strikte naleving aan zijn contractuele verplichtingen.

assured
Verantwoorde winning

Foto: NAM Foto: NAM

Verantwoorde winning

GasTerra koopt gas in van diverse partijen uit binnen- en buitenland. Het grootste gedeelte van het gas is afkomstig uit het Groningenveld en de kleine velden in Nederland (in 2013 89%). De gasproducenten in Nederland moeten aan strenge eisen voldoen, onder meer op het gebied van milieu en goed werkgeverschap. GasTerra stimuleert de productie van dit Nederlandse gas door de contractcondities waar mogelijk af te stemmen op de behoefte van de producenten. Daarnaast koopt GasTerra gas in uit met name Noorwegen en Rusland. Het volume dat GasTerra uit deze landen importeert, beslaat slechts een klein deel van het exportvolume van de betrokken partijen, Statoil en Gazprom. Dat beperkt uiteraard de invloed van GasTerra. Onze onderneming tracht niettemin te bevorderen dat dit aardgas verantwoord wordt gewonnen, met aandacht voor het milieu en de veiligheid. Zo speelt GasTerra een faciliterende rol in de Project Delta Group, die tot doel heeft kansen te scheppen voor Nederlandse ondernemingen in de Russische aardgasproductie.

De lange termijn contracten tussen producenten en GasTerra zijn de basis van ons handelen. Derhalve zijn de producenten en GasTerra continu in gesprek om de reputatie van het product gas hoog te houden. Daarmee is er een wederzijdse mogelijkheid om elkaar aan te spreken op activiteiten die de ander uitvoert die reputatie van gas zouden kunnen schaden.

Gaswet

GasTerra stimuleert de productie van Nederlands aardgas door invulling te geven aan de Gaswet. In de Gaswet staat dat GasTerra de publieke taak heeft om desgevraagd gas uit Nederlandse kleine velden af te nemen tegen redelijke voorwaarden en een marktconforme vergoeding. Dit geeft gasproducenten zekerheid over verkoop van het gas en geeft hen een stimulans om te investeren in deze kleine velen. Met het verruilen van het 'Buyer's Request Regime' voor het 'Seller's Nomination Regime' verwacht GasTerra de productie uit kleine velden nog verder te bevorderen.

Aardbevingen in Groningen

Als gevolg van een aantal aardbevingen in 2012 en 2013 en de daaruit volgende schade en de onzekerheid omtrent de frequentie en kracht van aardbevingen in de toekomst is er het afgelopen jaar veel maatschappelijke onrust geweest in de regio. Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) concludeerde in 2013 dat het aardbevingsrisico in het Groningenveld groter is dan eerder werd aangenomen. Afgelopen jaar heeft de minister van Economische Zaken daarom 14 onderzoeken laten uitvoeren om meer inzicht te krijgen in de oorzaak van de aardbevingen, de mogelijke gevolgen, de mogelijkheden ter voorkoming of beperking van de frequentie en kracht van aardbevingen, de mogelijkheden ter voorkoming of beperking van schade door aardbevingen en de wijze waarop schade door aardbevingen wordt afgehandeld.

GasTerra heeft meegewerkt aan enkele studies van de minister. Inmiddels heeft de minister een besluit bekend gemaakt. Het kabinetsbesluit houdt in dat in 2014 en 2015 per jaar niet meer dan 42,5 miljard m3 aardgas uit het Groningenveld mag worden gewonnen en in 2016 nog 40 miljard m3. Bovendien moet de winning op vijf productielocaties in het hart van het aardbevingsgebied, rond Loppersum, met 80 procent worden verminderd.

GasTerra meent dat het, ondanks de aangekondigde productiebeperking, in staat is aan zijn contractuele verplichtingen te voldoen. De onderneming zal naar beste vermogen bijdragen aan een succesvolle uitvoering van het kabinetsbesluit.

Schaliegas

Schaliegas is aardgas dat gewonnen wordt uit een dicht soort gesteente, zoals leisteen. Mogelijk leidt schaliegas in de toekomst tot uitbreiding van de Europese aardgasreserves. Een gebrek aan maatschappelijke acceptatie staat winning in Nederland op korte termijn in de weg. In september 2013 maakte de minister van Economische Zaken bekend dat de regering voorlopig afziet van een besluit over het uitvoeren van eventuele proefboringen. Eerst wil hij alle mogelijke locaties voor proefboringen onderzoeken, om meer inzicht te krijgen in de locaties waar eventuele proefboringen het meest verantwoord uitgevoerd kunnen worden. Gezien de mogelijk grote economische waarde van schaliegas is GasTerra voorstander van gedegen onderzoek naar de mogelijkheden van de winning van schaliegas. Bij eventuele winning zijn maatschappelijk draagvlak en veilige winningstechnieken randvoorwaarden.

Project Delta Group

GasTerra speelt een faciliterende rol in de publiek-private samenwerking Project Delta Group (PDG). Het ministerie van Economische Zaken, Nederlandse kennisinstituten en het Nederlandse bedrijfsleven hebben zich in dit consortium verenigd. Namens GasTerra heeft CEO Gertjan Lankhorst zitting in het samenwerkingsverband. PDG deelt onder meer ‘best practices’ op het gebied van een duurzamere gaswinning met het Russische aardgasbedrijf Gazprom. Hiermee levert PDG, en daarmee GasTerra, een bijdrage aan de verantwoorde winning van aardgas. In 2013 organiseerde PDG verder een handelsmissie naar Rusland. GasTerra was een van de partijen die mee afreisde naar Rusland. Tijdens de missie werd gesproken over de stabiele, langjarige commerciële betrekkingen. 

assured
Verantwoord gebruik

Verantwoord gebruik

GasTerra's missie is het maximaliseren van de waarde van het Nederlands aardgas. Daarbij kijken we niet alleen naar de prijs, we willen de waarde ook maximaliseren door het gas zo efficiënt mogelijk in te zetten. We geven hier onder meer invulling aan door initiatieven te ondersteunen die bijdragen aan een doelmatig gebruik van gas. Daarnaast ondersteunen wij klanten met duurzame initiatieven.

Efficiënte inzet

Het verbreden en verdiepen van de kennis over energie speelt een belangrijke rol bij de efficiënte inzet van energie. Het helpt ons verantwoorde keuzes te maken over energievraagstukken nu en in de toekomst, op basis van feitelijke kennis. Uit de stakeholdersanalyse die GasTerra in 2013 uitvoerde, kwam naar voren dat de stakeholders graag zien dat GasTerra een belangrijke rol speelt in het verspreiden van kennis. We geven hier invulling aan door initiatieven op het gebied van kennisoverdracht te ondersteunen, zoals de Energy Academy Europe, die energieopleidingen op hbo- en academisch niveau verzorgt. Verder kunnen efficiënte, innovatieve energietechnologieën bijdragen aan een efficiëntere inzet van aardgas. Met kennis, projecten en financiële ondersteuning draagt GasTerra bij aan de ontwikkeling en introductie van deze technieken.

Klanten ondersteunen

GasTerra ondersteunt industriële klanten bij de verbetering van de energie-efficiency, de reductie van emissies en de verduurzaming van de bedrijfsprocessen met projecten in het kader van het Milieu Plan Industrie. Daarnaast helpt GasTerra klanten die duurzame energie willen inzetten, door producten te ontwikkelen die aansluiten bij de energievraag van de klant in combinatie met duurzame productie. 

assured